Tiêu đề và meta description khiến người dùng muốn nhấp
Cách viết tiêu đề trang và meta description rõ ràng, vì sao Google đôi khi thay thế chúng, và cách kiểm tra hiệu quả qua CTR trong Search Console.
Đọc bài viết →
Sáng nay một khách hàng nhắn cho bạn: website của bạn mở ra trang cờ bạc, hoặc Google hiện cảnh báo màu đỏ khi họ truy cập. Hoảng hốt là điều tự nhiên. Nhưng những việc bạn làm trong vài giờ đầu rất quan trọng: ngăn được bao nhiêu thiệt hại, bằng chứng còn giữ được không, và bao lâu nữa website mới được tin tưởng trở lại.
Bài viết này sắp xếp các bước đầu tiên trong 24 giờ sau khi website bị tấn công, dựa trên hướng dẫn của Google và WordPress. Trọng tâm là những gì bạn có thể làm với tư cách chủ doanh nghiệp, cùng với nhà cung cấp hosting hoặc đơn vị làm website.
"Bị hack" có thể mang nhiều nghĩa. Tài liệu của WordPress liệt kê một số dấu hiệu khá rõ ràng:
Nếu thấy bất kỳ dấu hiệu nào, hãy coi là nghiêm trọng cho đến khi chứng minh được điều ngược lại. Đôi khi đó chỉ là sự cố máy chủ thông thường, và nhà cung cấp hosting có thể giúp xác nhận.
Tài liệu WordPress khuyên một bước đầu tiên thường bị bỏ qua: ghi chép. Trước khi thay đổi bất cứ điều gì, hãy ghi lại:
Những ghi chép này là nền tảng của báo cáo sự cố, dù bạn tự xử lý hay nhờ bên ngoài hỗ trợ. Đừng vội xóa các tệp đáng ngờ. WordPress cũng khuyên tạo một bản sao website ở trạng thái bị nhiễm trước khi làm sạch, để có tư liệu truy vết chuyện đã xảy ra.
Nhiều website doanh nghiệp lưu dữ liệu về con người: nội dung biểu mẫu liên hệ, tài khoản khách hàng hoặc hồ sơ ứng tuyển. Nếu những dữ liệu này có thể đã bị kẻ tấn công đọc hoặc sao chép, vấn đề không còn thuần túy là kỹ thuật.
Luật Bảo vệ Dữ liệu Cá nhân của Indonesia (Luật số 27 năm 2022), Điều 46, quy định khi xảy ra sự cố bảo vệ dữ liệu cá nhân, bên kiểm soát dữ liệu phải thông báo bằng văn bản chậm nhất trong 3 x 24 giờ cho chủ thể dữ liệu và cơ quan giám sát. Thông báo tối thiểu phải nêu dữ liệu nào bị lộ, khi nào và bằng cách nào, cùng các biện pháp xử lý. Trong một số trường hợp, còn phải thông báo cho công chúng.
Sự việc trên website của bạn có thuộc trường hợp này hay không, và thời hạn bắt đầu tính từ khi nào, nên được trao đổi với cố vấn pháp lý. Việc bạn có thể làm ngay: liệt kê những dữ liệu website đang lưu, và để những người có thẩm quyền trong công ty tham gia ngay từ ngày đầu.
Làm sạch khi chưa biết kẻ tấn công vào bằng đường nào là sai lầm phổ biến nhất. Google lưu ý có thể có nhiều hơn một điểm yếu bị khai thác, và biết thời điểm bắt đầu bị tấn công giúp xác định bản sao lưu nào còn sạch. Nguyên nhân thường gặp: mật khẩu yếu hoặc dùng lại, phần mềm không được cập nhật, và máy tính của người quản trị đã bị nhiễm.
Nếu Google đã đánh dấu website của bạn, hãy xem báo cáo Vấn đề bảo mật (Security Issues) trong Google Search Console. Báo cáo cho thấy những gì Google phát hiện, như nội dung bị tấn công hoặc phần mềm độc hại, kèm địa chỉ trang mẫu.
Khi mọi vấn đề trong báo cáo đã được khắc phục trên tất cả các trang, hãy gửi yêu cầu xem xét bằng nút Request Review và giải thích những gì đã sửa. Google cho biết việc xem xét có thể mất từ vài ngày đến vài tuần. Đừng gửi trước khi website thật sự sạch, vì điều đó chỉ kéo dài thời gian website bị đánh dấu nguy hiểm.
Trong 24 giờ đầu, mục tiêu không phải là đưa website trở lại bình thường ngay, mà là chặn thiệt hại, giữ bằng chứng và lấy lại quyền kiểm soát mọi tài khoản.
Khi mọi thứ đã lắng xuống, hãy dùng trải nghiệm này để củng cố những điều cơ bản. Bắt đầu từ các bước bảo mật cơ bản cho website doanh nghiệp, hoặc liên hệ với chúng tôi nếu bạn muốn trao đổi về một website dễ bảo trì và bảo vệ hơn.